Yarqa aspiyqa wisaynisu llaqtapiqa apakun qapaq sitwa killapi sapa watapi, llamkayqa qallarikun kapilla pampamanta 8:00 a.m toma de agua nisqankama. Ari, wisaynisu llaqtaqa tarikun Wankaray suyuchapi, kimsa chunka runakunallam tiyakunku, aswanpas wakinqa ripukunku karu llaqtakunamanñan; ichachu kutimunmankuraq llaqtanta yuyarispanku.

Ñuqapas kay yarqa aspiypiqa llankamurqanim iskay waranqa chunka pusaqniyuq watapi; yaqaña pichiwchakuna sukayta qallaykamuchkaptinmi qatarirqani puñunaymanta utqaylla llamkaq rinaypaq, mikunaypas ñam quñillaña suyawarqa. Mamitaymi yakuchaytapas qillpuykapuwarqa pukuchuman mana yakunayaymanta chakinaypaq. Ñaka ñakayta qispiruni kapilla pampaman chaypi lliw runakuna quñunakuchkasqaku, makinpi llankanayuqkuna, wakinñataq allillamanta qamukuchqasqaku.

Chaymi, kay yarqa aspiy apakunanpaqqa, ñawpaqtaqa runakunaqa quñunakunku casa comunal nisqampi wisaynisu llaqtapi ; chaypin parlarinku imay punchawtam llamkamuyta atimunqaku; hinaspa ¿ima llamkanakunatam apanqaku?, ¿imayna pachasqamn rinqaku?, ¿pikunam rinqaku?, ¿imayniraq upyanakuntam apanqaku?. Chaysi, umalliqkuna (agente municipal, teniente gobernador) mañanku colaboración nisqanta runakuna churanankupaq qullqinpipas utaq upyaypis, kaytaqa atiq runakunallan voluntariamente churanku, kay qullqi churasqankuwanmi rantinku tantata, gaseosa, caña, cohete nisqankunata; chayraykum lliw runakuna allin rimayman chayananku mana pipas piñapakuchkanankupaq.

Chaymantataq, Wankaray llaqtapa umalliqnimpas churapakamunmi cohete, yaku, gaseosa, galleta nisqankunawan; chaynaqa, yarqa aspiq rinapaqa manam pipas rinanchu, zapatillawanqa nitaq zapatuwanpas, aswan rinanku usutawan utaq butaswanpas; chayman yakuman, yarqaman, mituman yaykunanpaq mana sasachakuspa; chaymanta rinanku llamkana pachawan, wakin runaqa allin pachasqa riruspanqa manam mitukunanpas yaykuyta munankuchu taqracharukuymanmi nispa. Hinaman, uchuy warmakunaqa manam rinmankuchu yarqa aspiymanqa, paykunaqa urmaymanmanpas utaq pukllakuqllapas rinmanku.

Chaymantaqa, lliw runakunan apananku sapakama latunkuta cucharantinta chaypi mikunankupaq; ichaqa mikunataqa yanuchin kapitanmi, aswanqa llamkaqkunaqa apanku aqatan.

Yarqa aspiy manaraq qallarichkaptinmi, kapilla pampapi quñunakunku chaymanta llamkayta qallarinankupaq; chayrayku lliw runakuna kukachata chakchanku huk yachaq runañataq pachamamata animan, traquchatan tinkan apukunaman allinta llamkanankupaq mana ima sasachakuypas kananpaq, cohete nisqantapas tuqyachinkum sapa samiriypi; runakunaqa llamkaqqa rinku; pikuta, lampata, machitita, mantarata, rutunata apaykukuspa.

Kay yarqa aspiypiqa llamkanku warmiqarikunan; ñataq ñataq qarikuna pikuwan urqunku hatun rumikunata, takanku yarqa ukupi, machitiwan waqtanku yarqa patapi sacha wayurayaqkunata; chayri warmikunañataq uqarinku champakunata, uchuy rumichakunata, rutunku yarqa ukumanta qurakunata mantadanpi wikapamunankupaq. Lliwmi aspinku quñulla, kuska mana piñachinakuspa, asikustin parlakustin.

Yarqa aspiypiypiqa kanmi takiykunapas, kay takiqtam kapitan churan ; nispaqa sapa samaypin arpa violín nisqanwan takin, takiqpa yachasqantam arpa waqachiqpas waqachin; chaytaq llamkaqkuna sapa samarisqankupin tantachakunta mikunku, kukachakunta akunku, aqachankutapas upyanku, traquchankutapas kamakamallatan waqtaykunku, mana traqu upyaqkunañataq waqtanku gaseosa utaq yakuchata. Ñawpaqta samarinku tumbis patapi, iskay samarikuyta ruwanku ruyru rumipi, kimsa samariy apakun Kalsapi chawpi punchawta, kaypin mikunku, chaypaqmi llamkaqkuna apanku latunkuta yanuqpa lawninman mikuna qarachikunankupaq. Chayrayku yanuqkunaqa mikunataqa yanunku llaqtapi wiñaq kawsaykunawan. Chay punchawpaqmi yanurusqaku triqu pikantita llullu qawaschayuqta, papachayuqta, miski wakatay asnapachayuqta, quwi tiqtiyuqta.

Yaqaña yarqa aspiyta tukuykuchkaspankuñam tawa kaq samariyta ruwanku toma de agua nisqanpi Puerta Blanca Qamana llaqtapi, utqaylla ruwanku huk quñunakuyta rimarinankupaq musuq umalliq chaskiykunamanta (agente municipal,teniente gobernador) huknin wata qamuqpaq; chaymantataq churanku musuq kapitanta, hina qipanmanmi parlanku ima sasachakuykunam kachkan yakumanta, hinallataqmi runakuna yakuta patachachikunku kawsayninkunata, michkankunata qarpanankupaq.

Tukupanapaqtaq lliw runakuna qillqankuta saqimunku acta nisqampi sapakama wasinkuman kutikunankupaq.

¿Qué opinas?

DEJA UNA RESPUESTA

Por favor ingrese su comentario!
Por favor ingrese su nombre aquí

*